LIST: Hoe help je leerlingen bij het kiezen van een geschikt leesboek?

LIST is leeskilometers maken 

Veel leeskilometers maken in zelfgekozen boeken. Daar draait het om bij de LIST-methodiek. Wanneer je het leesonderwijs op je school volgens LIST inricht, ontwikkelen leerlingen meer leesmotivatie en worden ze vaardiger in lezen. Ze lezen meer en meer. Dat is het effect van werken met de LIST-methodiek in de klas. Maar daarvoor moeten die boeken wel aan bepaalde eisen voldoen. Je leerlingen gaan niet zomaar 25 willekeurige boeken lezen. Wat is nu geschikt een leesboek? En hoe kun je als leerkracht je leerlingen goed helpen bij het kiezen van een boek? 

Meer leesplezier begint bij het juiste boek

Om de leestijd zo efficiënt mogelijk te benutten, is het noodzakelijk dat leerlingen voorafgaand aan de LIST-les al een leesboek hebben uitgezocht. Ook een reserveboek ligt klaar op tafel. Met een goede begeleiding bij het kiezen van een boek draag je enorm bij aan het uiteindelijke leesplezier van jouw leerlingen. Hieronder hebben we een aantal praktische tips en suggesties om jouw leerlingen te ondersteunen bij het kiezen van een geschikt leesboek.

In het kort: wat is LIST?

LIST staat voor LeesInterventie voor Scholen met een Totaalaanpak. De kern van de LIST-methodiek is helder: iedere leerling leest minimaal 25 boeken per jaar. Deze kiezen ze zelf, zijn passend bij hun leeftijd en het liefst net iets boven het leesniveau. In tegenstelling tot het vrijblijvende ‘vrij lezen’ is LIST een volwaardige les waarvoor structureel tijd op het rooster wordt ingeruimd. Er is zeer gerichte aandacht voor lezen waarbij níet het kunnen lezen centraal staat, maar bovenal het leesplezier, de leesmotivatie en het leerproces. En daardoor groeit de leesvaardigheid.

In het kort: wat is LIST?

LIST staat voor LeesInterventie voor Scholen met een Totaalaanpak. De kern van de LIST-methodiek is helder: iedere leerling leest minimaal 25 boeken per jaar. Deze kiezen ze zelf, zijn passend bij hun leeftijd en het liefst net iets boven het leesniveau. In tegenstelling tot het vrijblijvende ‘vrij lezen’ is LIST een volwaardige les waarvoor structureel tijd op het rooster wordt ingeruimd. Er is zeer gerichte aandacht voor lezen waarbij níet het kunnen lezen centraal staat, maar bovenal het leesplezier, de leesmotivatie en het leerproces. En daardoor groeit de leesvaardigheid.

Hoe begeleid je het keuzeproces in de klas?

Een geschikt boek kiezen is, net als het lezen zelf, een vaardigheid die je als leerling kunt ontwikkelen. Om je leerlingen hierin te ondersteunen kun je het volgende doen. Binnen de LIST-lessen van Faqta Nederlands krijg je hiervoor ook handvatten aangereikt.

Model het keuzeproces

Ieder leesmoment begint met een gezamenlijke, klassikale opstart. Tijdens deze opstart doe je regelmatig voor aan je leerlingen hoe jij een boek kiest. Waar let je op? Je laat zien wat je doet: bekijk de kaft, lees de achterflap, blader door het boek heen. Je verwoordt hardop waarom dit boek jou wel of juist niet aanspreekt. Leerlingen spiegelen hun eigen keuzeproces aan jouw denkstappen.

Boekpromotie

In de klas zorg je voor een rijke leesomgeving door boeken uit te stallen en deze geregeld te wisselen. Welk boek vond je zelf leuk en waarom? Dit boek promoot je of je leest een fragment om de nieuwsgierigheid ernaar in je klas aan te wakkeren.

Minilessen boeken uitkiezen

De opstart van het leesmoment kun je gebruiken om specifieke aandacht aan het kiezen van een geschikt boek te geven. In minilessen van vijf tot vijftien minuten kun je bijvoorbeeld de volgende onderwerpen behandelen:

• Waar let je op bij het kiezen van een boek?

• Hoe kom ik te weten of een boek te makkelijk, te moeilijk of precies goed is?

• Wanneer kun je beter stoppen met een boek? En hoe zorg je ervoor dat het volgende boek wél leuk is?

• Dit boek vond ik leuk! Hoe vind ik meer van zulke boeken? 

Monitoren tijdens het leesgesprek

Om de boekkeuze van je leerlingen te monitoren, is het maandelijkse leesgesprek een belangrijk instrument. Je zit dan zo’n vijf minuten een-op-een met een leerling waarbij je onder andere een intonatietoets afneemt, maar ook hun huidige leesboek bespreekt. Je hebt daarbij aandacht voor de volgende zaken:

• Je controleert het leesbegrip en het actuele leesniveau. Sluit het boek daarop aan?

• Je peilt de leesmotivatie en het leesplezier bij de leerling. Is er een ontwikkeling in de leessmaak bij de leerling

• Je houdt bij hoe het lezen gaat en wat de voortgang is. Heeft de leerling voldoende uithoudingsvermogen? Hierover maak je afspraken. Draagt de boekkeuze bij aan het leesdoel?

Wanneer een leerling een geschikt boek kiest, help je leerlingen om van vrijblijvend bladeren over te stappen naar doelgericht lezen met een diepe concentratie.